Quản lý thuế tài nguyên khoáng sản là nhiệm vụ trọng tâm của Đội Thuế liên huyện Nam Khánh Hòa ngay từ đầu năm và đã đạt được kết quả tích cực. Tuy nhiên, công tác quản lý thuế tài nguyên khoáng sản tại địa bàn này vẫn còn nhiều khó khăn, hạn chế, tiềm ẩn nguy cơ thất thu cho ngân sách nhà nước.
1. Quản lý thuế tài nguyên khoáng sản: Kết quả tích cực ban đầu
Hoạt động khai thác tài nguyên là ngành kinh doanh có điều kiện và chịu sự quản lý kiểm soát chặt chẽ của Nhà nước. Các doanh nghiệp ngoài việc thực hiện các nghĩa vụ ngân sách thông thường (VAT, TNDN), còn phải thực hiện thêm các khoản như thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường, tiền cấp quyền khai thác.
Đội Thuế liên huyện Nam Khánh Hòa hiện đang quản lý 10 doanh nghiệp hoạt động khai thác và kê khai thuế tài nguyên.
- Tăng trưởng nguồn thu: 5 tháng đầu năm 2025, Đội Thuế đã thu được gần 12,2 tỷ đồng, đạt 105% so với cùng kỳ năm 2024.
- Ý thức chấp hành của doanh nghiệp: Các doanh nghiệp lớn như Công ty TNHH Quyết Thắng và Công ty TNHH Đá Hóa An 1 – Chi nhánh Cam Ranh đã nộp lần lượt hơn 600 triệu đồng và hơn 3,3 tỷ đồng thuế tài nguyên trong 5 tháng đầu năm, cam kết tiếp tục kê khai, nộp đúng và đủ nghĩa vụ.
Sự chủ động của các doanh nghiệp trong việc nắm bắt chính sách và kê khai nộp thuế đúng hạn là yếu tố then chốt giúp việc quản lý thuế tài nguyên khoáng sản diễn ra đơn giản hơn.
2. Quản lý thuế tài nguyên khoáng sản: Những hạn chế và thách thức
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác quản lý thuế tài nguyên khoáng sản tại Nam Khánh Hòa vẫn đối diện với nhiều rào cản pháp lý và kỹ thuật, đe dọa nguồn thu ngân sách:
- Thiếu căn cứ kiểm tra sản lượng thực tế: Hiện tại, doanh nghiệp thực hiện kê khai thuế tài nguyên theo cơ chế tự khai, tự tính và tự nộp. Cơ quan thuế chưa có đầy đủ căn cứ để xác định tính trung thực của sản lượng khai thác thực tế so với sản lượng đã kê khai.
- Bất cập về thẩm quyền và giám sát: Cơ quan thuế không có thẩm quyền lập biên bản vi phạm và xử phạt đối với hành vi khai thác trái phép hoặc kiểm tra sản lượng khai thác thực tế.
- Vướng mắc công nghệ giám sát: Mặc dù Nghị định 158/2016 quy định phải lắp đặt trạm cân, camera tại khu vực khai thác, nhưng lại chưa có quy định về hạ tầng và kết nối số liệu đến cơ quan quản lý. Điều này gây khó khăn trong việc đối chiếu thông tin và kiểm soát sản lượng khai thác.
Phối hợp chưa đồng bộ: Công tác phối hợp, hồi đáp thông tin giữa cơ quan thuế với các phòng, ban chức năng liên quan đôi lúc chưa kịp thời, làm chậm trễ công tác kiểm tra, đối chiếu, tạo điều kiện cho hành vi khai sai thuế tài nguyên tiếp diễn.
3. Quản lý thuế tài nguyên khoáng sản: Giải pháp từ công nghệ và sự hỗ trợ vật tư
Để nâng cao hiệu quả quản lý thuế tài nguyên khoáng sản, Đội Thuế liên huyện Nam Khánh Hòa đang tập trung vào các giải pháp công nghệ và siết chặt kiểm tra:
- Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ: Khai thác tối đa các ứng dụng như hóa đơn điện tử, xác minh hóa đơn, và kê khai nộp thuế điện tử để đánh giá chính xác nội dung kê khai, nắm chắc khối lượng và chủng loại khoáng sản.
- Tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm: Tăng cường kiểm tra tại cơ sở, xử lý nghiêm các hành vi gian lận, trốn tránh nghĩa vụ thuế và quản lý chặt chẽ hóa đơn mua bán tài nguyên khoáng sản.
- Tuyên truyền và hỗ trợ doanh nghiệp: Tiếp tục phổ biến pháp luật về thuế, hỗ trợ DN kê khai và nắm bắt kịp thời các điểm sửa đổi, bổ sung của chính sách thuế.
Để các doanh nghiệp hoạt động khai thác như mỏ đá, mỏ cát có đủ năng lực và điều kiện vật chất để lắp đặt các hệ thống giám sát và đảm bảo sản lượng khai thác ổn định, vai trò của các đơn vị cung ứng vật tư, máy móc là rất quan trọng. Công ty Cổ phần xuất nhập khẩu vật tư máy móc T&T là một ví dụ điển hình, cung cấp các sản phẩm như thiết bị lọc tách sắt trong khai thác khoáng sản, băng tải hỗ trợ vận chuyển, nhằm giúp doanh nghiệp tuân thủ quy định về pháp luật khoáng sản nói chung và quản lý thuế tài nguyên khoáng sản nói riêng, đồng thời tạo cơ sở dữ liệu tin cậy để cơ quan thuế kiểm tra, đối chiếu.
Quản lý thuế tài nguyên khoáng sản tại Nam Khánh Hòa cần sự đồng bộ giữa nỗ lực của cơ quan thuế, ý thức tuân thủ của doanh nghiệp và hoàn thiện hành lang pháp lý về công nghệ giám sát. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp sẽ giúp Đội Thuế Nam Khánh Hòa kiểm soát chặt nguồn thu, chống thất thoát ngân sách, góp phần ổn định tài chính và phát triển kinh tế địa phương.
Nguồn: Báo Khánh Hòa
